Merhaba, ilk blog yazıma hoş geldiniz. Bugün Linux dünyasına yeni başlayanların bilmesi gereken temel terminal komutlarını inceleyeceğiz. Modern Linux dağıtımlarında gündelik işlerinizi grafik arayüzüyle halledebiliyor olsanız da, terminal size çok daha hızlı ve esnek bir çalışma ortamı sunarak verimliliğinizi artırır. Hazırsanız başlayalım.
Not: Bu rehberdeki sözdizimi ifadeleri Linux’un resmi kılavuzuna (man pages) sadık kalınarak hazırlanmıştır; FILE ifadesi Linux’ta her şeyin (dizinler dahil) bir dosya olduğunu belirtirken, … işareti, ilgili kısma birden fazla öge (örneğin yan yana birden çok dosya adı) eklenebileceğini ifade eder.
1. ls (List)
Bulunduğunuz dizindeki dosya ve klasörleri listelemenizi sağlar.
Sözdizimi:
ls [OPTION]... [FILE]...Örnek kullanım:
2. cd (Change Directory)
Dizinler arasında gezinmenize olanak sağlar.
Sözdizimi:
cd dizin_adıÖrnek kullanım:
3. pwd (Print Working Directory)
İçinde bulunduğunuz dizinin tam yolunu ekrana yazdırır.
Sözdizimi:
pwd [OPTION]...Örnek kullanım:
4. mkdir (Make Directory)
Yeni bir dizin oluşturmak için kullanılır.
Sözdizimi:
mkdir [OPTION]... DIRECTORY...Örnek kullanım:
5. rmdir (Remove Directory)
İçi boş olan dizinleri silmenize olanak sağlar.
Sözdizimi:
rmdir [OPTION]... DIRECTORY...Örnek kullanım:
6. touch
Belirttiğiniz isimle dosya oluşturmanıza olanak tanır; eğer dosya halihazırda varsa, dosyanın son erişilme ve son değiştirilme tarihlerini komutu çalıştırdığınız ana günceller.
Sözdizimi:
touch [OPTION]... FILE...Örnek kullanım:
7. cp (Copy)
Dizinleri veya dosyaları kopyalamanızı sağlar.
Sözdizimi:
cp [OPTION]... [-T] SOURCE DESTÖrnek kullanım:
8. mv (Move)
Bir dosyayı taşımak veya adını değiştirmek için kullanılır.
Sözdizimi:
mv [OPTION]... [-T] SOURCE DESTÖrnek kullanım:
9. rm (Remove)
Dosyaları kalıcı olarak silmek için kullanılır.
Sözdizimi:
rm [OPTION]... [FILE]...Örnek kullanım:
10. cat (Concatenate)
Dosyaların içeriğini ekrana yazdırmanızı sağlar.
Sözdizimi:
cat [OPTION]... [FILE]...Örnek kullanım:
11. man (Manual)
Komutların sözdizimini öğrenmek ve hangi parametrelere sahip olduğunu görmek için kullanılır.
Sözdizimi:
man [man options] [[section] page ...] ...Örnek kullanım:
12. uname (Unix Name)
Sisteminizin işletim sistemi çekirdeği (kernel), işlemci mimarisi ve donanım platformu gibi kimlik bilgilerini görüntülemek için kullanılır.
Sözdizimi:
uname [OPTION]...Örnek kullanım:
13. wget (World Wide Web Get)
İnternet üzerindeki dosyaları terminal aracılığıyla bilgisayarınıza indirmenizi sağlar.
Sözdizimi:
wget [option]... [URL]...Örnek kullanım:
14. locate
Sistemdeki dosyaları veya klasörleri bulmak için önceden hazırlanmış bir veritabanını kullanır.
Not: Eğer aradığınız dosya veya dizin sonuçlarda görünmüyorsa, veritabanına henüz kaydedilmemiş olabilir. sudo updatedb komutunu çalıştırarak veritabanını güncelleyebilir ve dosyanın bulunmasını sağlayabilirsiniz.
Dipnot: locate komutu, Linux ekosisteminde yıllar içinde performans odaklı çeşitli güncellemelerden geçmiştir (slocate > mlocate > plocate). Güncel Linux dağıtımlarının çoğunda locate yazdığınızda, sistem sizi arka planda otomatik olarak en hızlı ve modern sürüm olan plocate aracına yönlendirir. Sözdiziminde plocate yazmasının sebebi budur.
Sözdizimi:
plocate [OPTION]... PATTERN...Örnek kullanım:
15. grep
Bir dosyanın içindeki belirli kelime, metin veya desenleri bulmak için kullanılır.
Sözdizimi:
grep [OPTION...] PATTERNS [FILE...]Örnek kullanım:
Linux terminaline dair temel komutları ele aldığımız bu rehberin sonuna geldik.
İçerikte geliştirilmesini istediğiniz noktalar veya konuyla ilgili sorularınız varsa, görüşlerinizi yorumlar kısmında paylaşmanızdan memnuniyet duyarım. Bir sonraki yazıda görüşmek üzere.
Bir yanıt yazın